Trung tâm Tiết kiệm năng lượng Nghệ An

Ngành năng lượng nói chung và ngành điện lực nói riêng đã có bước phát triển nhanh, tương đối đồng bộ trong tất cả các phân ngành, lĩnh vực; bám sát định hướng và đạt được nhiều mục tiêu cụ thể đề ra. Tuy vậy, ngành năng lượng nước ta vẫn còn nhiều hạn chế, yếu kém. Mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia còn nhiều thách thức; các nguồn cung trong nước không đủ đáp ứng yêu cầu, phải nhập khẩu năng lượng ngày càng lớn; một số chỉ tiêu bảo đảm an ninh năng lượng đang biến động theo chiều hướng bất lợi. Công tác quản lý, khai thác nguồn tài nguyên năng lượng còn một số hạn chế. Hiệu quả khai thác, sử dụng năng lượng còn thấp…. trong khi đó các nguồn năng lượng như: than, xăng, dầu, khí tự nhiên… dần cạn kiệt. Những hạn chế, yếu kém nêu trên do nhiều nguyên nhân, nhưng nguyên nhân chủ quan là chủ yếu. Đó là nhận thức về vai trò, vị trí, tầm quan trọng của ngành năng lượng và mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia chưa đầy đủ, quan tâm chưa đúng mức; bên cạnh đó các chính sách về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả (SDNLTK&HQ) còn thiếu đồng bộ, chưa sát với tình hình thực tế, chưa thực sự gắn kết với các quy hoạch phát triển kinh tế – xã hội của địa phương và một số ngành khác.

Hội nghị tổng kết chương trình SDNLTK&HQ trên địa bàn tỉnh Nghệ An giai đoạn 2016-2020

Ngày 03/06/2015 Trung tâm Tiết kiệm năng lượng được thành lập vào theo Quyết định số 2251/QĐ-UBND của UBDN tỉnh Nghệ An. Trung tâm là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở Công Thương Nghệ An, có chức năng tham mưu cho Sở Công Thương quản lý và triển khai các hoạt động về SDNLTK&HQ, lập kế hoạch, triển khai các chương trình, dự án sử dụng năng lượng tái tạo trên địa bàn tỉnh.

Khi mới thành lập Trung tâm được giao 07 biên chế, trong đó: điều chuyển 02 biên chế công chức từ cơ quan Sở Công Thương (đang làm việc tại Ban Quản lý dự án năng lượng) và 04 biên chế viên chức (từ Phòng Tiết kiệm năng lượng thuộc Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp) sang cho Trung tâm Tiết kiệm năng lượng, 01 biên chế tuyển dụng mới. Cơ sở vật chất, trang thiết bị tiếp nhận toàn bộ phòng làm việc, cơ sở vật chất, trang thiết bị của Ban Quản lý dự án năng lượng, Ban Quản lý dự án RE II và trang thiết bị của Phòng Tiết kiệm năng lượng thuộc Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp. Có thể nói thời gian đầu mới thành lập Trung tâm gặp rất nhiều khó khăn để triển khai các nhiệm vụ được giao. Hệ thống Trung tâm Tiết kiệm năng lượng có tỉnh thì thuộc quản lý Sở Khoa học – Công Nghệ có tỉnh Thuộc Sở Công Thương; Các văn bản hướng dẫn về thực hiện các nội dung của Chương trình SDNLTK&HQ chưa đầy đủ; Số lượng, chất lượng cán bộ chưa đáp ứng được yêu cầu thực tiễn đề ra…

Sau 5 năm hoạt động Trung tâm đã hoàn thành các nhiệm vụ đề ra và đạt được cơ bản những mục tiêu Chương SDNLTK&HQ trên địa bàn tỉnh Nghệ An đề ra đó là: tuyên truyền sâu rộng, nhiều hình thức đến tất cả các, đơn vị, hộ gia đình, trường học, nhân dân trên địa bàn toàn tỉnh. Các nội dung triển khai được các cấp chính quyền, các tổ chức chủ động phối hợp cùng tham gia nên có tính lan tỏa rất lớn, tạo sự chuyển biến rõ rệt từ nhận thức sang hành động có trách nhiệm về việc sử dụng năng lượng. Chương trình SDNLTK&HQ thành hoạt động thường xuyên trong mỗi địa phương, đơn vị, doanh nghiệp, hộ gia đình…Trong 5 năm qua Trung tâm đã tổ chức thực hiện 11 chuyên đề truyền hình, hơn 145 bài viết; 13 cuộc vận động phong trào SDNLTK&HQ; 31 Hội thi Tiết kiệm năng lượng cho các hộ gia đình; 41 Hội thi “Tiết kiệm năng lượng trong trường học”; 60 lớp tập huấn kiến thức về năng lượng, áp dụng các giải SDNLTK&HQ; 06 cuộc hội thảo SDNLTK&HQ, In ấn hơn 7.400 tờ rơi, sổ tay, poster phổ biến các giải pháp công nghệ tiết kiệm năng lượng; thường xuyên duy trì hoạt động trang thông tin điện tử (http://eccnghean.com.vn); Triển khai 2 mô hình sử dụng NLTT tai Sở Công Thương; Tổ chức Chiến dịch Giờ Trái đất hàng năm; Thay thế lắp đặt 296 mô hình phòng học đạt ánh sáng tiểu chuẩn SDNLTK&HQ cho hơn 100 trường học trên địa bàn tỉnh; tham gia 02 hội chợ quốc tế về công nghệ để cập nhật giải pháp, trao đổi chính sách, tìm hiểu các trang thiết bị – công nghệ mới về tiết kiệm năng lượng; Tổ chức 01 lớp đào tạo người Quản lý năng lượng; Tổ chức tư vấn cho hàng trăm doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh trên địa bàn các giải pháp, mô hình quản lý năng lượng tiết kiệm và hiệu quả đúng các quy định nhà nước về Luật SDNLTK&HQ …

Bên cạnh những kết quả đã đạt được thì có những nội dung chưa đạt, chưa tương xưng với tiềm năng của tỉnh như: Triển khai ứng dụng năng lượng tái tạo, năng lượng thay thế nhiên liệu truyền thống trong sản xuất công nghiệp, nông nghiệp, thương mại dịch vụ…nhằm hướng đến công nghiệp xanh, tiết kiệm năng lượng, thân thiện môi trường. Quyết định số 32/QĐ-UBND ngày 07/01/2021 của Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An về việc Phê duyệt Kế hoạch chương trình sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trên địa bàn tỉnh Nghệ An giai đoạn 2021 – 2025. Chương trình được xây dựng có tính kế thừa, tiếp thu được những nội dụng nổi trội của giai đoạn 2016-2020, vừa có điểm mới sáng tạo, nội dung đa dạng phù hợp với Quyết định số 280/QĐ-TTg ngày 13/3/2019 của Thủ tướng Chính phủ và tình hình thực tế của tỉnh. Chương trình cũng đã xác định rõ đâu là những nhiệm vụ trọng tâm, trọng điểm để đưa ra những giải pháp khả thi nhằm tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ đề ra tạo chuyển biến toàn diện, mạnh mẽ hơn cả về chiều rộng và chiều sâu góp phần quan trọng cho việc đảm bảo, ổn định an ninh năng lượng quốc gia, đồng thời góp phần thực hiện cam kết của Việt Nam với cộng đồng quốc tế về giảm phát thải khí nhà kính và nhằm khắc phục những hạn chế của Kế hoạch chương trình SDNLTK&HQ giai đoạn trước./.

Anh Tuấn – Trung tâm tiết kiệm năng lượng